MATAUDUCHA

MATURA Z MATEMATYKI

Moje postępyMatura podstawowa / Matematyka

DZIAŁ 10

Stereometria.

Graniastosłupy, ostrosłupy, walce i stożki. Ćwicz obliczanie objętości, pól powierzchni i kątów. Przygotowanie do matury podstawowej z matematyki — bezpłatnie, bez konta.

Krótka teoria7 zadańTwoje tempo

01 / ZROZUM I ZOBACZ

Stereometria — prosto do rzeczy

Geometria przestrzenna. Rozpoznaj podstawę, zaznacz wysokość i znajdź trójkąt prostokątny. Potem wybierz wzór.

1. Graniastosłupy

W graniastosłupie prawidłowym podstawa jest wielokątem foremnym, a krawędź boczna jest wysokością H.

Prawidłowy czworokątny → w podstawie kwadrat

aaHd
V = Pp · H
V = a² · H

a — krawędź podstawy
H — wysokość
d — przekątna bryły

Pc = 2a² + 4aH

Prawidłowy trójkątny → w podstawie trójkąt równoboczny

aaaH
V = Pp · H
V = a²34 · H
Pc = 2Pp + 3aH

Pp to pole podstawy. Pc to pole wszystkich ścian, czyli pole powierzchni całkowitej.

Przede wszystkim kąty

Najpierw znajdź trójkąt prostokątny. Kąt prostej z płaszczyzną mierzymy między prostą a jej rzutem prostokątnym na tę płaszczyznę.

αβHa√2

α — przekątna bryły z płaszczyzną podstawy.

β — przekątna bryły z krawędzią boczną.

tg α = Ha√2
d² = 2a² + H²
αβa

α — przekątna bryły z krawędzią podstawy.

β — przekątna bryły z zaznaczoną ścianą boczną. Jej rzut to przekątna tej ściany.

Rysunki dotyczą graniastosłupa prostego o podstawie kwadratu. Dla innych podstaw najpierw policz potrzebny odcinek w podstawie.

2. Ostrosłupy

W ostrosłupie prawidłowym wysokość spada na środek podstawy O. Nie myl wysokości H z krawędzią boczną ani wysokością ściany bocznej.

Podstawa: kwadrat

αβHaO
V = 13 a²H

Od O do wierzchołka: a22.
Od O do środka boku: a/2.

Podstawa: trójkąt równoboczny

αβHaO
V = 13 · a²34 · H

Od O do wierzchołka: a33.
Od O do środka boku: a36.

α — kąt krawędzi bocznej z płaszczyzną podstawy.

β — kąt ściany bocznej z płaszczyzną podstawy. Patrz na przekrój przez wysokość bryły i środek boku podstawy.

V = 13 Pp · H
Pc = Pp + Pb

Pb to suma pól trójkątnych ścian bocznych.

3. Bryły obrotowe

Walec

Hr
V = πr²H
Pc = 2πr² + 2πrH

Stożek

Hrl
V = 13 πr²H
Pc = πr² + πrl
l² = r² + H²

r — promień podstawy; H — wysokość; l — tworząca stożka.

Kąt rozwarcia stożka to kąt przy wierzchołku w przekroju osiowym. Wysokość dzieli go na pół. Dla rozwarcia 60° użyj kąta 30°.

Przydatne do zadań

Sześcian i prostopadłościan

V = a³
d ściany = a√2
d bryły = a√3
V prostopadłościanu = abc
Pc = 2(ab + ac + bc)

Podstawa sześciokątna

Pp = 6 · a²34

Sześciokąt foremny podziel na 6 trójkątów równobocznych. W graniastosłupie prawidłowym jedna ściana boczna ma pole aH.

Ostrosłup o podstawie n-kąta

Ściany boczne: n
Wszystkie ściany: n + 1
Wierzchołki: n + 1
Krawędzie: 2n

02 / TWOJA KOLEJ

Sprawdź się

↑ Wróć do teorii

W każdym zadaniu wybierz jedną odpowiedź. Możesz ją zmieniać aż do sprawdzenia wyniku.

Zaznaczono 0 z 7 odpowiedziKażde zadanie to 1 punkt.
01Zadanie 10–1 pktStożek i walec mają równe wysokości. Promień podstawy stożka jest dwa razy większy od promienia podstawy walca. Stosunek objętości stożka do objętości walca jest równy
02Zadanie 20–1 pktDany jest ostrosłup prawidłowy czworokątny, w którym przekątna podstawy ma długość 8√3. Krawędź boczna jest nachylona do płaszczyzny podstawy pod kątem 30°. Objętość ostrosłupa jest równa
03Zadanie 30–1 pktKażda z krawędzi graniastosłupa prawidłowego sześciokątnego ma długość 3. Objętość tego graniastosłupa jest równa
04Zadanie 40–1 pktKrawędź boczna ostrosłupa prawidłowego czworokątnego ma długość 12 i jest nachylona do płaszczyzny podstawy pod kątem 60°. Wysokość tego ostrosłupa jest równa
05Zadanie 50–1 pktW pewnym ostrosłupie liczba wszystkich krawędzi jest o 9 większa od liczby wszystkich wierzchołków. Podstawą tego ostrosłupa jest
06Zadanie 60–1 pktObjętość sześcianu jest równa 729. Długość przekątnej tego sześcianu jest równa
07Zadanie 70–1 pktTworząca stożka ma długość 6. Kąt rozwarcia tego stożka ma miarę 60°. Wysokość tego stożka jest równa

Wszystko gotowe?

Wynik obejmuje wszystkie zadania (7). Brak odpowiedzi oznacza 0 punktów za zadanie.

↑ Wróć do teorii

TWOJA PRACA ZOSTAJE Z TOBĄ

Moje postępy

0Ukończone próby
0Zadania z odpowiedzią
—Średni wynik testów

Ukończone różne zestawy: 0 z 24. Każda ponowna próba liczy się osobno. Średnia obejmuje wyniki wszystkich ukończonych prób; brak odpowiedzi w teście daje 0 punktów.

Zapis na tym urządzeniu jest włączony.

Ostatnie wyniki i informacje o zapisie

Jeszcze nie masz ukończonych testów. Wybierz temat i sprawdź swój pierwszy wynik.

Wyniki i rozpoczęte testy zapisują się tylko w tej przeglądarce, pod tym adresem strony. Nie potrzebujesz konta. Czyszczenie danych witryny usuwa zapis. W trybie prywatnym zapis może zniknąć po zamknięciu okna.